Ileen
Montijn

 

Meisje in lichterlaaie

13 september 2018

'Die gar traurige Geschichte mit dem Feuerzeug'. Illustratie uit Heinrich Hoffmann, Der Struwwelpeter (uitg. 1917)

'Die gar traurige Geschichte mit dem Feuerzeug'. Illustratie uit Heinrich Hoffmann, Der Struwwelpeter (uitg. 1917)

Mijn moeder waste haar zijden sjaaltjes in wasbenzine. Uit een oude brief van haar maak ik op dat zij en haar moeder zelfs hele wollen jurken in de wasbenzine stopten, maar dat was vóór mijn tijd. Met sjaaltjes heb ik het zelf ook vaak gedaan: een liter of meer in een teiltje, en je kon het spul hergebruiken als je het terug in de fles wist te krijgen. Het werkte prima. Het grappige was dat de stof in een oogwenk weer droog was, doordat de benzine verdampt (en de benzinegeur eveneens).

Wie het woord ‘wasbenzine’ opzoekt in oude kranten, ziet hoe wijd verbreid het wassen met benzine vroeger was – en wat de gevaren waren. Vele honderden berichten, vooral vanaf de jaren dertig. Je hoeft alleen maar de koppen te lezen, je zou er haast lacherig van worden.

‘Noodlottige brand in Hilversum’ (1935), ‘Meisje in lichterlaaie’ (1951), ‘Met wasbenzine brand gesticht’ (1974), ‘Wasbenzine ontploft, man zwaargewond’ (1971), ‘Wasbenzine drinken kost kind het leven’ (1963), ‘Boerderij in as’ (1981), ‘Monteur verbrandt arm bij schoonmaakklus’ (1987), ‘Vrouw in brand door roken sigaret bij wasbenzine’ (1950)… dit alles afgewisseld met tips hoe je tafzijden avondjurken kunt reinigen en vlekken kunt verwijderen uit peau de suède. Met wasbenzine. En héél soms een waarschuwend artikel over het brandgevaar.

Zelf begreep ik pas toen ik allang volwassen was, dat dit een uitstervend gebruik moest zijn. Inmiddels weet ik dat je zijden sjaaltjes, net als andere tere spullen, ook heel goed met water en een fijnwasmiddel kunt wassen. Maar wasbenzine kun je nog steeds kopen… en ik beloof niet dat ik het nooit meer zal gebruiken. Tenslotte rook ik al lang niet meer.