Voorbezichtiging

10 april 2013

Het was een memorabele avond in het Rijksmuseum. Sylvia Witteman maakte een kiekje van huisgenoot P. voor de Nachtwacht, WOII-professor Hans Blom inspecteerde op zolder een concentratiekampjas, een trosje kostuumspecialistes rende naar de antieke jurken en juwelen. En in het enorme, crêmekleurige Atrium – twee atria eigenlijk – werd geborreld en gebazeld bij het leven, want 1600 ‘relaties en professionals’ uit de Nederlandse kunst- en museumwereld heb je niet vaak bij elkaar. Haring op roggebrood, bitterballen, grote bellen witte wijn.

Wat vond ik ervan? – Moeilijk vond ik het. Waar zoveel mensen juichen raak ik in de contramine; dat zal wel aan mijn slechte karakter liggen. Het is gewoon te groot, te veel en te gevarieerd om alléén maar te zeggen: prachtig. Je moet ook een beetje kunnen mopperen. Ben ik wel blij met al die grijze muren? Had het licht niet warmer gekund? Is die zolder met wat willekeurige, 20ste-eeuwse spullen wel nodig?

Natuurlijk is het een feest van een museum. De afdeling middeleeuwen is om stil van te worden zo mooi, die met het Meissen-porselein om in de lach te schieten zo vrolijk. Indrukwekkend vond ik de zaal ‘Burgers aan de macht’ met vier grote, witmarmeren portretbustes en aan de muur een fraai regentenstuk van Karel Dujardin. Tussen de vaste opstelling door is hier en daar een zaal met prenten, die zullen wisselen: een goed idee. Verder zag ik – onder o, zo veel meer – een verrassend leuke Mesdag en een krankzinnig bureau (niet van Drees, maar van een 18de-eeuwse bisschop). Ik verheug me op de bibliotheek, met de fraaie hoge leeszaal die al heel gauw weer in bedrijf zal zijn. En op de tuin, niet te vergeten.

Maar ook drong eens te meer tot mij door dat het Rijks een onmogelijk gebouw is, schrijlings over een tunnel heen, zodat de twee onderste verdiepingen (en vreemd genoeg ook de zolder) bestaan uit twee hopeloos gescheiden helften… of er door die tunnel nu gefietst wordt of niet. Dat heeft Pierre Cuypers zo verzonnen, en daar kon niemand iets aan doen. Maar als het aan mij ligt maken ze er één gebouw van, bij de verbouwing van 2048-2065.