Ten voeten uit

3 januari 2014

Bij NRC Handelsblad hadden ze gisteren iets bedacht: portretten ten-voeten-uit van chefs van verschillende redacties, geplaatst onder een vooruitblik op 2014 van hun hand. Ze staan schutterig lachend in een zee van wit krantenpapier, huiselijk gekleed, niet mooi. Wat een raar idee. Wat heb ik te maken met de outfit van chef sport Yvonne, de laarsjes van chef buitenland Evert? Vroeger waren ten-voeten-uit-portretten voorbehouden aan koningen, die van jongs af aan waren getraind in poseren, omdat zij nu eenmaal iets moesten voorstellen.

Origineler was het geweest als de krant silhouetportretten had genomen, zoals die in de achttiende eeuw opkwamen. In alle salons gingen ze elkaars schaduw over zitten trekken: kijk, levensecht! Ineens drong door hoe karakteristiek één enkele lijn kan zijn. Kunstenaars gingen nog veel geraffineerdere varianten maken, het was alsof ze niet konden wachten op de fotografie. Ik heb er hier eerder over geschreven, maar dit silhouetportret, in 1750 gemaakt door Étienne de Silhouette zelf, is wel heel toepasselijk.