Nationale trots

15 februari 2007

De Afsluitdijk wordt 75 jaar. In verhalen over hoe hij werd aangelegd komt steevast het woord heroïsch voor. Er bestonden wel machines, maar heel veel gebeurde nog met mankracht – onvoorstelbaar zwaar werk voor kraanmachinisten, rijswerkers, steenzetters, sjouwers. En natuurlijk de waterbouwkundigen, die kolkende stromen te slim af moesten zijn. Vreemd, zo’n object van nationale trots, want dat was het wel. Economische en milieu-bezwaren (die het project in onze tijd onmogelijk hadden gemaakt) werden van tafel geveegd. Ik heb eens een beschrijving van Nederland voor Amerikanen van omstreeks 1960 gelezen, waarin het afsluiten van de Zuiderzee werd beschreven als het repareren van een ugly gap in het land.
Er is een boekje over De Dijk (zo heet het ook) verschenen met prachtige schilderijen van het werk door J.H. van Mastenbroek, en een zeer leesbare tekst erover. Helaas is het boek pesterig in wit-op-zwart gedesigned, wat het leesplezier ernstig hindert. Maar ach, wat is een beetje hinder bij het lezen vergeleken bij de ontberingen die de mannen van toen moesten doorstaan?